85.763
breytingar
„Blik 1971/Aðalfundur L.Í.Ú í Vestmannaeyjum“: Munur á milli breytinga
Fara í flakk
Fara í leit
Blik 1971/Aðalfundur L.Í.Ú í Vestmannaeyjum (skoða efni)
Útgáfa síðunnar 28. september 2010 kl. 20:23
, 28. september 2010ekkert breytingarágrip
(Ný síða: Efnisyfirlit 1971 =Aðalfundur L.Í.Ú. haldinn í Vestmannaeyjum= <br> <br> Samband íslenzkra útvegsmanna (L.Í.Ú.) hélt 31. aðalfund sinn hér í Vestmannaeyjum...) |
Ekkert breytingarágrip |
||
| Lína 5: | Lína 5: | ||
<big><big><big><big><center>Aðalfundur L.Í.Ú. haldinn í Vestmannaeyjum</center> </big></big></big></big> | |||
< | |||
< | |||
Samband íslenzkra útvegsmanna (L.Í.Ú.) hélt 31. aðalfund sinn hér í Vestmannaeyjum. Fundurinn var haldinn 5.-7. nóvember s.l. í [[Akóges]]húsinu við [[Hilmisgata|Hilmisgötu]]. Þetta var fyrsti aðalfundur þessara merku landssamtaka, sem haldinn var utan Reykjavíkur. Ekki færri en 82 fulltrúar víðsvegar að af landinu sátu þennan fund, þar af voru 9 kjörnir fulltrúar [[Útvegsbændafélag Vestmannaeyja|Útvegsbændafélags Vestmannaeyja]]. <br> | Samband íslenzkra útvegsmanna (L.Í.Ú.) hélt 31. aðalfund sinn hér í Vestmannaeyjum. Fundurinn var haldinn 5.-7. nóvember s.l. í [[Akóges]]húsinu við [[Hilmisgata|Hilmisgötu]]. Þetta var fyrsti aðalfundur þessara merku landssamtaka, sem haldinn var utan Reykjavíkur. Ekki færri en 82 fulltrúar víðsvegar að af landinu sátu þennan fund, þar af voru 9 kjörnir fulltrúar [[Útvegsbændafélag Vestmannaeyja|Útvegsbændafélags Vestmannaeyja]]. <br> | ||
Við setningu fundarins flutti [[Björn Guðmundsson]], útgerðarmaður, fyrrverandi formaður Útvegsbændafélags Vestmannaeyja, ræðu þá, sem Blik birtir hér á eftir. <br> | Við setningu fundarins flutti [[Björn Guðmundsson]], útgerðarmaður, fyrrverandi formaður Útvegsbændafélags Vestmannaeyja, ræðu þá, sem Blik birtir hér á eftir. <br> | ||
Ýmis atriði í ræðu þessari hafa sögulegt gildi. Jafnframt er þessi aðalfundur hinna áhrifaríku landssamtaka í atvinnumálum landsmanna og þá sérstaklega sjávarútvegsins, sögulegur og menningarlegur viðburður hér í byggðarlaginu. Þess vegna hefur Blik kosið að birta ræðu Björns Guðmundssonar og svo jafnframt nokkrar myndir frá fundarhaldi þessu og gestakomu í bæinn. [[Þorsteinn Þ. Víglundsson|''Þ.Þ.V.'']] <br> | Ýmis atriði í ræðu þessari hafa sögulegt gildi. Jafnframt er þessi aðalfundur hinna áhrifaríku landssamtaka í atvinnumálum landsmanna og þá sérstaklega sjávarútvegsins, sögulegur og menningarlegur viðburður hér í byggðarlaginu. Þess vegna hefur Blik kosið að birta ræðu Björns Guðmundssonar og svo jafnframt nokkrar myndir frá fundarhaldi þessu og gestakomu í bæinn. [[Þorsteinn Þ. Víglundsson|''Þ.Þ.V.'']]<big> <br> | ||
[[Mynd: 1971 b 191.jpg|ctr|400px]] | <center>[[Mynd: 1971 b 191 A.jpg|ctr|400px]]</center> | ||
< | <center>''Farkosturinn sígur að bryggju í Eyjum með fulltrúana innanborðs.</center> | ||
| Lína 21: | Lína 22: | ||
[[Mynd: 1971 b 192.jpg|ctr|400px]] | <center> [[Mynd: 1971 b 192 A.jpg|ctr|400px]]</center> | ||
<center>''Velkomnir til Vestmannaeyja.</center> | |||
<center>[[Mynd: 1971 b 193 A.jpg|400px|ctr]]</center> | |||
<center>''Á Básaskersbryggjunni í Eyjum.</center> | |||
<center>''Frá vinstri: 1. Hilmar Rósmundsson, Vestmannaeyjum, 2. Sverrir Júlíusson, Reykjavík, 3. Jón Árnason, Akranesi, 4. Tómas Þorvaldsson, Grindavík, 5. Björn Guðmundsson, Vestmannaeyjum.''</center> | |||
Góðir landsfundarfulltrúar og gestir. <br> | Góðir landsfundarfulltrúar og gestir. <br> | ||
| Lína 39: | Lína 42: | ||
Fram yfir aldamótin var sótt á sjóinn héðan úr Eyjum á svipaðan hátt og venja var um allt land, á opnum róðrarskipum. - 16 áraskip reru héðan á vetrarvertíð árið 1900, en með 20. öldinni hefst einnig öld vélbátanna. Þá verða aldahvörf, og framfaraskeið útgerðar og Eyjanna hefst, sem staðið hefur nær óslitið síðan. <br> | Fram yfir aldamótin var sótt á sjóinn héðan úr Eyjum á svipaðan hátt og venja var um allt land, á opnum róðrarskipum. - 16 áraskip reru héðan á vetrarvertíð árið 1900, en með 20. öldinni hefst einnig öld vélbátanna. Þá verða aldahvörf, og framfaraskeið útgerðar og Eyjanna hefst, sem staðið hefur nær óslitið síðan. <br> | ||
[[Mynd: 1971 b 194.jpg|ctr|400px]] | <center>[[Mynd: 1971 b 194 A.jpg|ctr|400px]]</center> | ||
<center>''Björn Guðmundsson flytur ræðu sína''.</center> | |||
<center>''Sitjandi frá vinstri: 1. Gunnar Hafsteinsson, skrifstofustjóri L.Í.Ú., 2. Jón Árnason, fundarstjóri, 3. Sigurður Egilsson, framkvæmdastjóri L.Í.Ú.''</center> | |||
Árið 1905 koma fyrstu vélbátarnir til Eyja, og voru fyrst gerðir út á vertíð 1906, þá aðeins tveir að tölu. Ekki þættu þetta merkileg skip í dag, en mönnum hló hugur í brjósti, striti árabarningsins lauk, og þá hófst hæg en markviss þróun vélbátaútvegsins, og þar með byggðarlagsins. <br> | Árið 1905 koma fyrstu vélbátarnir til Eyja, og voru fyrst gerðir út á vertíð 1906, þá aðeins tveir að tölu. Ekki þættu þetta merkileg skip í dag, en mönnum hló hugur í brjósti, striti árabarningsins lauk, og þá hófst hæg en markviss þróun vélbátaútvegsins, og þar með byggðarlagsins. <br> | ||
| Lína 50: | Lína 54: | ||
Heimskreppan 1930 gerði strik í reikninginn. En þróunin heldur þó áfram, bátarnir stækka. Árið 1954 eru hér skráðir um 70 bátar, sá stærsti 85 rúmlestir. Þá færum við okkur fram til dagsins í dag. Á s.l. vertíð voru gerðir hér út tæplega 80 bátar, sá stærsti 264 lestir. <br> | Heimskreppan 1930 gerði strik í reikninginn. En þróunin heldur þó áfram, bátarnir stækka. Árið 1954 eru hér skráðir um 70 bátar, sá stærsti 85 rúmlestir. Þá færum við okkur fram til dagsins í dag. Á s.l. vertíð voru gerðir hér út tæplega 80 bátar, sá stærsti 264 lestir. <br> | ||
Þegar maður lítur yfir þessa sögu, þá er rétt að við vitum af því, sökum þess að á fundum sem þessum er nú mjög gjarnan talað um útgerðarkostnað, og er gaman til fróðleiks, að geta þess, að árið 1908 er áætlaður útgerðarkostnaður vélbáts 8.185,00 kr. Helztu liðirnir eru salt 600,00 kr., veiðarfæri 500,00 kr., beita 750,00 kr., steinolía 840,00 kr. og kaup 2.000,00 krónur. <br> | Þegar maður lítur yfir þessa sögu, þá er rétt að við vitum af því, sökum þess að á fundum sem þessum er nú mjög gjarnan talað um útgerðarkostnað, og er gaman til fróðleiks, að geta þess, að árið 1908 er áætlaður útgerðarkostnaður vélbáts 8.185,00 kr. Helztu liðirnir eru salt 600,00 kr., veiðarfæri 500,00 kr., beita 750,00 kr., steinolía 840,00 kr. og kaup 2.000,00 krónur. <br> | ||
Svo sem að líkum lætur hafa aflabrögð verið misjöfn frá ári til árs. T.d. kom ein milljón fiska á land hér árið 1911, og dagsafli á netavertíð hefur | Svo sem að líkum lætur hafa aflabrögð verið misjöfn frá ári til árs. T.d. kom ein milljón fiska á land hér árið 1911, og dagsafli á netavertíð hefur komizt upp í 2.000 smálestir á dag. Í ár eða til 15. september s.l., er aflinn orðinn tæpar 49.000 smálestir, 38.400 smálestir veiddust hér á vetrarvertíð og 10.600 smálestir hafa veiðzt hér á sumarvertíð eða fram til 15. september. Að auki hafa borizt hér á land á s.l. vertíð 74.000 smálestir að 1oðnu en af því magni öfluðu Eyjabúar 19.000 smálesta. <br> | ||
Árið 1954 var útflutningsverðmæti framleiðslunnar hér í Eyjum um 100 millj. króna eða þá um tæp 12% af heildarútflutningsverðmæti þjóðarinnar. Þetta hlutfall hefur haldizt nokkuð síðan. Í fyrra var það um einn milljarður króna og í ár er talið að það geti orðið um 1.300 milljónir króna, 1,3 milljarður, einhvers staðar um 12-15% af útflutningsverðmæti landsmanna. Þetta er þó nokkur skerfur, þegar það er haft í huga, að hér búa 2 1/2% af þjóðinni. <br> | Árið 1954 var útflutningsverðmæti framleiðslunnar hér í Eyjum um 100 millj. króna eða þá um tæp 12% af heildarútflutningsverðmæti þjóðarinnar. Þetta hlutfall hefur haldizt nokkuð síðan. Í fyrra var það um einn milljarður króna og í ár er talið að það geti orðið um 1.300 milljónir króna, 1,3 milljarður, einhvers staðar um 12-15% af útflutningsverðmæti landsmanna. Þetta er þó nokkur skerfur, þegar það er haft í huga, að hér búa 2 1/2% af þjóðinni. <br> | ||
: | <center>[[Mynd: 1971 b 195 A.jpg|400px|ctr]]</center> | ||
<center>''Áheyrnarfulltrúar í fundarsal.''</center> | |||
Þessi mikla verðmætasköpun hefði ekki getað orðið, nema miklar breytingar hefðu orðið á í framleiðsluháttum. Það hefur líka verið lagzt vel á árina. Nægir þar að benda á hin stóru fiskiðjuver, sem hér eru, þau stærstu á landinu, og eru þau vissulega einn af hyrningarsteinum útgerðarinnar hér. Á svona löngu tímabili í útgerðarsögunni, eða síðan um aldamót, hafa orðið hér í Eyjum miklar breytingar á útbúnaði skipa og veiðarfæra, sumar valdið stórbreytingum. Árið 1897 er fyrst lögð lína í sjó, en árið 1901 er gjörð | Þessi mikla verðmætasköpun hefði ekki getað orðið, nema miklar breytingar hefðu orðið á í framleiðsluháttum. Það hefur líka verið lagzt vel á árina. Nægir þar að benda á hin stóru fiskiðjuver, sem hér eru, þau stærstu á landinu, og eru þau vissulega einn af hyrningarsteinum útgerðarinnar hér. Á svona löngu tímabili í útgerðarsögunni, eða síðan um aldamót, hafa orðið hér í Eyjum miklar breytingar á útbúnaði skipa og veiðarfæra, sumar valdið stórbreytingum. Árið 1897 er fyrst lögð lína í sjó, en árið 1901 er gjörð | ||
fiskveiðisamþykkt, - ,,Reglur á hafinu“. - Árið 1916 er byrjað fyrir alvöru að veiða í þorskanet, þótt tilraunir hefðu verið gerðar áður. Árið 1921 er byrjað með dragnót. Raflýsing og talstöðvar koma hér í báta á árunum 1927 til ársins 1930. Árið 1954 er byrjað hér á humarveiðum og 1952 er fyrst veiddur þorskur í nót af Eyjabáti á vetrarvertíð. Hér eru nokkur dæmi nefnd, og stiklað á stóru. <br> | fiskveiðisamþykkt, - ,,Reglur á hafinu“. - Árið 1916 er byrjað fyrir alvöru að veiða í þorskanet, þótt tilraunir hefðu verið gerðar áður. Árið 1921 er byrjað með dragnót. Raflýsing og talstöðvar koma hér í báta á árunum 1927 til ársins 1930. Árið 1954 er byrjað hér á humarveiðum og 1952 er fyrst veiddur þorskur í nót af Eyjabáti á vetrarvertíð. Hér eru nokkur dæmi nefnd, og stiklað á stóru. <br> | ||
: | <center>[[Mynd: 1971 b 196 A.jpg|ctr|400px]]</center> | ||
<center>''Úr Fundarsal.''</center> | |||
Þá er rétt að minnast á félagsmál útgerðarinnar. Þau hafa jafnan verið góð, og sum tímabil með miklum ágætum. Má í því sambandi minna á [[Bátaábyrgðarfélag Vestmannaeyja]], stofnað 1862, liðlega aldargamalt, en það hefur verið sverð og skjöldur útgerðar hér í Eyjum. Stendur nú hagur þess með miklum blóma. [[ | |||
Þá er rétt að minnast á félagsmál útgerðarinnar. Þau hafa jafnan verið góð, og sum tímabil með miklum ágætum. Má í því sambandi minna á [[Bátaábyrgðarfélag Vestmannaeyja]], stofnað 1862, liðlega aldargamalt, en það hefur verið sverð og skjöldur útgerðar hér í Eyjum. Stendur nú hagur þess með miklum blóma. [[Björgunarfélag Vestmannaeyja]] var stofnað til að hamla á móti hinum miklu mannfórnum, er Eyjabúar hafa orðið að færa í glímunni við Ægi, en hápunktur þeirrar starfsemi var, er gamli Þór kom hingað árið 1920, og hann er í rauninni grundvöllur að landhelgisgæzlu Íslendinga. Kaupin á Þór voru einstakt afrek fyrir svo lítið byggðarlag. <br> | |||
Þá hafa útgerðarmenn stofnað ýmis félög til hagsbóta útgerð, svo sem netagerð, samlag um lifrarvinnslu, olíusamlag, samlag um flutninga á ísfiski á erlendan markað, og ekki sakar að minnast á Útvegsbændafélagið, sem í dag er rúmlega 50 ára gamalt, því það er stofnað 20. október 1920. <br> | Þá hafa útgerðarmenn stofnað ýmis félög til hagsbóta útgerð, svo sem netagerð, samlag um lifrarvinnslu, olíusamlag, samlag um flutninga á ísfiski á erlendan markað, og ekki sakar að minnast á Útvegsbændafélagið, sem í dag er rúmlega 50 ára gamalt, því það er stofnað 20. október 1920. <br> | ||
[[Mynd: 1971 b 197 | <center>[[Mynd: 1971 b 197 AA.jpg|400px|ctr]]</center> | ||
<center>''Vestmannaeyingaborðið.''</center> | |||
| Lína 75: | Lína 86: | ||
Við hér í Eyjum eigum allt undir útgerð og útgerðarmálum. Leysist þau mál vel og útgerð blómgist, þá er okkar hag borgið. Hugsandi menn og velviljaðir vita, að það sem er gott fyrir útgerðina er gott fyrir þjóðina. Frá heimilum og fólki hér í bæ vil ég mega segja, að til ykkar streyma góðar óskir, að þessi fundur vel takist. - Verið hjartanlega velkomnir. | Við hér í Eyjum eigum allt undir útgerð og útgerðarmálum. Leysist þau mál vel og útgerð blómgist, þá er okkar hag borgið. Hugsandi menn og velviljaðir vita, að það sem er gott fyrir útgerðina er gott fyrir þjóðina. Frá heimilum og fólki hér í bæ vil ég mega segja, að til ykkar streyma góðar óskir, að þessi fundur vel takist. - Verið hjartanlega velkomnir. | ||
''Sverrir Júlíusson , fyrrv. formaður L.Í.Ú., | <center>[[Mynd: 1971 b 197 BB.jpg|400px|ctr]]</center> | ||
<center>''Sverrir Júlíusson , fyrrv. formaður L.Í.Ú., afhendir hinum nýkjörna formanni, Kristjáni Ragnarssyni, fundahamarinn, tákn valdsins í samtökunum.''</center> | |||
[[Mynd: 1971 b 198.jpg| | <center>[[Mynd: 1971 b 198 A.jpg|ctr|400px]]</center> | ||
''Aftari röð frá vinstri: 1. Bjarni Jóhannesson, Akureyri | <center>''Formenn útvegsmannafélaga. </center> | ||
''Fremri röð frá vinstri: 1. Guðmundur Guðmundsson, Ísafirði, 2. Sverrir Julíusson, fráfarandi form. LÍÚ, Reykjavík, 3. Sigurður Egilsson, framkvæmdastjóri LÍÚ, Reykjavík, 4. Kristján Ragnarsson, núverandi formaður L.Í.Ú, Reykjavík, 5. Ingólfur Arnarson, Vestmannaeyjum. | |||
<center>''Aftari röð frá vinstri: 1. Bjarni Jóhannesson, Akureyri, 2. Víglundur Jónsson, Ólafsvík, 3. Þórður Stefánsson, Hafnarfirði, 4. Svanur Sigurðsson, Breiðdalsvík, 5. Andrés Finnbogason, Reykjavík, 6. Þórður Óskarsson, Akranesi, 7. Tryggvi Sigjónsson, Höfn í Hornafirði, 8. Jón Ægir Ólafsson, Sandgerði. </center> | |||
<center>''Fremri röð frá vinstri: 1. Guðmundur Guðmundsson, Ísafirði, 2. Sverrir Julíusson, fráfarandi form. LÍÚ, Reykjavík, 3. Sigurður Egilsson, framkvæmdastjóri LÍÚ, Reykjavík, 4. Kristján Ragnarsson, núverandi formaður L.Í.Ú, Reykjavík, 5. Ingólfur Arnarson, Vestmannaeyjum.</center> | |||
<center>[[Mynd: 1971 b 199 A.jpg|ctr|400px]]</center> | |||
<center>''Fulltrúahópurinn ferðast um Heimaey og nýtur fegurðar Eyjanna í haustveðri úthafsins.'' </center> | |||
''Fulltrúahópurinn ferðast um Heimaey og nýtur fegurðar | |||
{{Blik}} | {{Blik}} | ||