Söl

Úr Heimaslóð, Sögusetri Vestmannaeyja
Stökkva á: flakk, leita

Palmaria palmata

Söl, Pamaria palmata

Söl vaxa neðst í fjörunni og koma í ljós á fjöru. Einnig virðast þau þrífast best þar sem brimar nokkuð. Út frá stofnblöðku vaxa margar minni blöðkur þannig að engu er líkara en að plantan sé samsett úr mörgum einstaklingum. Lengdin er venjulega á bilinu 10 - 40 cm. Liturinn er vínrauður en stofnblaðkan er dekkst. Söl hafa haft algera sérstöðu sem ætiþörungur hér á landi í aldanna rás. En neysla á sölvum var bæði í gegnum hallæristíma og utan þeirra.


Söl eru ein næringarríkasta tegund sjávarjurta sem vex hér við land. Söl eru náttúrulegt og hollt hráefni úr hafinu. Söl eru rík af prótíni, járni, flúori, A vítamíni, B6 og B12 vítamínum, kalín, fosfór og joði sem er nauðsynlegt fyrir starfsemi skjaldkirtilsins. Þau innihalda einnig sykur, sterkju, amínósýrur, E og C vítamín, köfnunarefni, ger, bróm, magnesín, brennistein, kalsín, sóda, radín, rúbídín, mangan, títan og snefilefni. Söl eru góð í súpur, pastarétti og pottrétti. Söl má einnig nota í brauðdeigið.

Söl er einnig mjög gott að borða ein og sér eða með smjöri.

Sölvatekja hefur verið stunduð í Eyjum um áraraðir á ýmsum stöðum. Þar má nefna staði eins og t.d. Sölvaflá og Brimurð.


Heimildir


  • Saga Medica, Lækningamáttur sjávarafurða. [1]
  • Hollusta úr hafinu, Söl. [2]