Saga Vestmannaeyja II./ Danska selstöðuverzlunin - Breytingaskrá

Viglundur á 26. febrúar 2015 kl. 21:10

2015-02-26T21:10:31Z

Viglundur á 16. maí 2012 kl. 20:51

2012-05-16T20:51:38Z

←Fyrri útgáfa		Útgáfa síðunnar 16. maí 2012 kl. 20:51
Lína 87:		Lína 87:
	\|Munntóbak\|\|pd.\|\|64 sk.		\|Munntóbak\|\|pd.\|\|64 sk.
	\|-		\|-
	\|Kaffi\|\|pd.\|\|32-		\|Kaffi\|\|pd.\|\|32 —
	\|-		\|-
	\|Sykur\|\|pd.\|\|36-		\|Sykur\|\|pd.\|\|36 —
	\|-		\|-
	\|Kandís\|\|pd.\|\|28-		\|Kandís\|\|pd.\|\|28 —
	\|-		\|-
	\|Púðursykur\|\|pd.\|\|24-		\|Púðursykur\|\|pd.\|\|24 —
	\|}		\|}
	<br>		<br>
Lína 117:		Lína 117:
	Með lögum frá 11. júlí 1911 var svo ákveðið um verzlunarlóðina í Vestmannaeyjum, að hún að sunnan skyldi takmarkast frá [[Hásteinn\|Hásteini]] í beina línu, rétt fyrir framan Landakirkju, og þaðan bein lína austur í sjó um hól í [[Vilborgarstaðir\|Vilborgarstaðatúni]]. Samkvæmt lögum frá 1905 um ákvörðun verzlunarstaðar í Vestmannaeyjum takmarkaðist svæðið af beinni línu frá [[Uppsalir\|Uppsölum]], í [[Fornu-Lönd\|Fornu-Landagarð]] og þaðan í landsuðurhorn [[Lönd\|Eystri-Landalóðar]].<br>		Með lögum frá 11. júlí 1911 var svo ákveðið um verzlunarlóðina í Vestmannaeyjum, að hún að sunnan skyldi takmarkast frá [[Hásteinn\|Hásteini]] í beina línu, rétt fyrir framan Landakirkju, og þaðan bein lína austur í sjó um hól í [[Vilborgarstaðir\|Vilborgarstaðatúni]]. Samkvæmt lögum frá 1905 um ákvörðun verzlunarstaðar í Vestmannaeyjum takmarkaðist svæðið af beinni línu frá [[Uppsalir\|Uppsölum]], í [[Fornu-Lönd\|Fornu-Landagarð]] og þaðan í landsuðurhorn [[Lönd\|Eystri-Landalóðar]].<br>
	Verzlanirnar í Vestmannaeyjum höfðu árlega eigin skip að mestu til vöruflutninga. Munu kaupskipin lengstum hafa verið 2—3, er til eyjanna sigldu, og stundum fleiri. Á fyrri hluta 19. aldar, eftir að verzlanirnar voru orðnar tvær og síðar þrjár, höfðu þær 5—8 skip til vöruflutninga, sum þó aðeins til ferða milli staða innanlands, Vestmannaeyja, Hafnarf jarðar, Reykjavíkur og Íafjarðar. Skipin voru sum mjög lítil, niður í 7 C.L., eða rúmar 14 smálestir.³⁵)<br>		Verzlanirnar í Vestmannaeyjum höfðu árlega eigin skip að mestu til vöruflutninga. Munu kaupskipin lengstum hafa verið 2—3, er til eyjanna sigldu, og stundum fleiri. Á fyrri hluta 19. aldar, eftir að verzlanirnar voru orðnar tvær og síðar þrjár, höfðu þær 5—8 skip til vöruflutninga, sum þó aðeins til ferða milli staða innanlands, Vestmannaeyja, Hafnarf jarðar, Reykjavíkur og Íafjarðar. Skipin voru sum mjög lítil, niður í 7 C.L., eða rúmar 14 smálestir.³⁵)<br>
	Á seinni hluta 19. aldar voru vöruskipin til millilandaflutninga venjulega fjögur og þess utan stundum aukaskip. Lausakaupmenn komu og endrum og sinnum. Skipin lögðust á innri höfnina, úti á Botni, og var vörum skipað upp og út á uppskipunarbátum. Til Brydesverzlana komu kaupskipin: Skonnortan Johanne, 75,30 t, Charlotte, 64,79 t., og Jason, 59,23 t. Áður eldri Johanne, 39 1/4 t., og Adolphine, 36 t. Þess utan aukaskip með kol, salt, timbur, olíu o.fl.: Sömanden, 99,47 t., Union og seinna gufuskipið Ísafold. — Frá Godthaabsverzlun var oftast aðeins eitt skip í förum í seinni tíð lengi: Skonnortan Sophie, rúm 77 t., og Carl, 69,36 t.<br>		Á seinni hluta 19. aldar voru vöruskipin til millilandaflutninga venjulega fjögur og þess utan stundum aukaskip. Lausakaupmenn komu og endrum og sinnum. Skipin lögðust á innri höfnina, úti á Botni, og var vörum skipað upp og út á uppskipunarbátum. Til Brydesverzlana komu kaupskipin: Skonnortan Johanne, 75,30 t., Charlotte, 64,79 t., og Jason, 59,23 t. Áður eldri Johanne, 39 1/4 t., og Adolphine, 36 t. Þess utan aukaskip með kol, salt, timbur, olíu o.fl.: Sömanden, 99,47 t., Union og seinna gufuskipið Ísafold. — Frá Godthaabsverzlun var oftast aðeins eitt skip í förum í seinni tíð lengi: Skonnortan Sophie, rúm 77 t., og Carl, 69,36 t.<br>
	Fyrstu skipin komu snemma á vorin og biðu eftir að fiskur væri fullþurrkaður til útflutnings og fóru á meðan í hákarlatúra. Skipin fluttu fisk í seinni tíð beint til Spánar, og til Englands fóru þau með ull og fleiri afurðir og komu aftur með salt og kol frá þessum löndum, og tóku hér svo síðþurrkaðan fisk og ýmsar fiskafurðir og fluttu til Kaupmannahafnar. Á síðasta hluta 19. aldar mun fiskútflutningurinn og annarra afurða hafa skipzt þannig á milli verzlananna: Tangaverzlun hafði árlega einn skipsfarm í skipið Jason, Garðsverzlun tvo farma og Godthaabsverzlun einn. Verzlunarvelta Garðsverzlunar var oft rúmlega helmingur af allri verzlunarveltu eyjanna.<br>		Fyrstu skipin komu snemma á vorin og biðu eftir að fiskur væri fullþurrkaður til útflutnings og fóru á meðan í hákarlatúra. Skipin fluttu fisk í seinni tíð beint til Spánar, og til Englands fóru þau með ull og fleiri afurðir og komu aftur með salt og kol frá þessum löndum, og tóku hér svo síðþurrkaðan fisk og ýmsar fiskafurðir og fluttu til Kaupmannahafnar. Á síðasta hluta 19. aldar mun fiskútflutningurinn og annarra afurða hafa skipzt þannig á milli verzlananna: Tangaverzlun hafði árlega einn skipsfarm í skipið Jason, Garðsverzlun tvo farma og Godthaabsverzlun einn. Verzlunarvelta Garðsverzlunar var oft rúmlega helmingur af allri verzlunarveltu eyjanna.<br>
	Árið 1886 var útflutningur á fiski og fiskafurðum frá eyjum samkvæmt verzlunarskýrslunum:<br>		Árið 1886 var útflutningur á fiski og fiskafurðum frá eyjum samkvæmt verzlunarskýrslunum:<br>

	Charlotte, farardagur frá eyjunum 15. júní, til Bilbao með		Charlotte, farardagur frá eyjunum 15. júní, til Bilbao með
	134,400 pd. saltfiskjar og 145 tn. hrogn. <br>		134,400 pd. saltfiskjar og 145 tn. hrogn. <br>
Lína 127:		Lína 128:
	2,001 pd. sundmaga og 320 tn. lýsi.<br>		2,001 pd. sundmaga og 320 tn. lýsi.<br>
	Seinni ferðir tveggja fyrstnefndra skipa: Charlotte frá eyjum 14. sept. til Kaupm.hafnar með 35,905 pd. af saltfiski og 49 tn. lýsi. <br>		Seinni ferðir tveggja fyrstnefndra skipa: Charlotte frá eyjum 14. sept. til Kaupm.hafnar með 35,905 pd. af saltfiski og 49 tn. lýsi. <br>
	Sophie frá eyjum til Kaupm.hafnar með 46,868 pd. af saltfiski.³⁶)		Sophie frá eyjum til Kaupm.hafnar með 46,868 pd. af saltfiski.³⁶)<br>

	Fátítt var að aðkomuskip kæmu til eyjanna. Það þótti því tíðindum sæta, er Coghill, hinn skozki hesta- og fjárkaupmaður, lét skip sitt, Magnetic, koma við í eyjunum 1889 og 1890. Keypti Coghill í eyjunum nokkra hesta. — Clutha, skip er Jón Vídalín konsúll hafði í förum, kom til eyjanna um þessar mundir með vörur.<br>		Fátítt var að aðkomuskip kæmu til eyjanna. Það þótti því tíðindum sæta, er Coghill, hinn skozki hesta- og fjárkaupmaður, lét skip sitt, Magnetic, koma við í eyjunum 1889 og 1890. Keypti Coghill í eyjunum nokkra hesta. — Clutha, skip er Jón Vídalín konsúll hafði í förum, kom til eyjanna um þessar mundir með vörur.<br>
	Kaupskipin svokölluðu hættu ferðum sínum hingað upp úr aldamótunum, og hefst þá vöruflutningur með póstskipunum, nema þungavara — kol, salt og timbur — var flutt á sérstökum skipum og mestallur fiskur.<br>		Kaupskipin svokölluðu hættu ferðum sínum hingað upp úr aldamótunum, og hefst þá vöruflutningur með póstskipunum, nema þungavara — kol, salt og timbur — var flutt á sérstökum skipum og mestallur fiskur.<br>

Viglundur á 1. september 2011 kl. 17:25

2011-09-01T17:25:46Z

←Fyrri útgáfa		Útgáfa síðunnar 1. september 2011 kl. 17:25
Lína 97:		Lína 97:
	<br>		<br>
	Sören Jacobsen stórkaupmaður í Kaupmannahöfn keypti [[Garðurinn\|Garðsverzlun]] af erfingjum W. Petræus. Söluverð var 4300 rd., sbr. afsal 28. maí 1832.²³) Sören Jakobsen seldi Gísla kaupmanni Símonarsyni hálfa verzlunina fyrir 2150 rd., sbr. afsal 9. jan. 1833, og hinn helminginn keypti Gísli Símonarson af þrotabúi S. Jacobsens, sbr. afsal 14. febr. 1835, fyrir 1975 rd. Ekkja Gísla, Guðrún Simonsen, seldi síðan [[Jens Benediktssen\|Jens Jakob Benediktsen]] frá Staðarfelli Garðsverzlun, sbr. afsal 15. febr. 1838, fyrir 13,500 rd., og fylgdu með í kaupunum 2 fiskibátar (Vestmannö og Merkurius) og 2 fiskiskútur og enn eitt þilskip.²⁴) Gísli kaupmaður Símonarson var frá Málmey í Skagafirði. Hann var mesti kaupsýslumaður og einn af forgöngumönnum íslenzkrar kaupmannastéttar. Átti verzlun í Reykjavík (Jacobæusverzlun) og í Höfðakaupstað og þótti bæta mjög verzlun norðanlands. Hann var búsettur í Kaupmannahöfn og lézt þar.<br>		Sören Jacobsen stórkaupmaður í Kaupmannahöfn keypti [[Garðurinn\|Garðsverzlun]] af erfingjum W. Petræus. Söluverð var 4300 rd., sbr. afsal 28. maí 1832.²³) Sören Jakobsen seldi Gísla kaupmanni Símonarsyni hálfa verzlunina fyrir 2150 rd., sbr. afsal 9. jan. 1833, og hinn helminginn keypti Gísli Símonarson af þrotabúi S. Jacobsens, sbr. afsal 14. febr. 1835, fyrir 1975 rd. Ekkja Gísla, Guðrún Simonsen, seldi síðan [[Jens Benediktssen\|Jens Jakob Benediktsen]] frá Staðarfelli Garðsverzlun, sbr. afsal 15. febr. 1838, fyrir 13,500 rd., og fylgdu með í kaupunum 2 fiskibátar (Vestmannö og Merkurius) og 2 fiskiskútur og enn eitt þilskip.²⁴) Gísli kaupmaður Símonarson var frá Málmey í Skagafirði. Hann var mesti kaupsýslumaður og einn af forgöngumönnum íslenzkrar kaupmannastéttar. Átti verzlun í Reykjavík (Jacobæusverzlun) og í Höfðakaupstað og þótti bæta mjög verzlun norðanlands. Hann var búsettur í Kaupmannahöfn og lézt þar.<br>

			<center>[[Mynd:Saga Vestm., E, 48c.jpg\|ctr\|600px]]</center><br>
			<small><center>''Brydestofan, Lystigarðurinn og Lýsishús (síðar Kornhús). Myndin er tekin af suðurhlið húsanna en þar áttu Brydarnir dálítinn lystigarð. Á myndinni eru Herluf Bryde, síðasti Brydinn í Eyjum, og Jóhann faktor Bjarnasen, verslunarstjóri Garðsverslunar, og konur þeirra. (Sbr. [[Blik 1962\|Blik 1962]]).'' (Mynd úr endurútgáfu).</center></small>


	Jens Benediktsen færði út kvíarnar í Vestmannaeyjum. Hafði hann mörg skip í förum. Hann átti og verzlun á Ísafirði og víðar. Jens Benediktsen bjó lengstum í K.höfn. Hann kom á ýmsum endurbótum í sambandi við verzlunarreksturinn, lýsisvinnslunni m.m. Benediktsens naut eigi lengi við. Hann andaðist í Vestm.eyjum 14. júní 1842, var þar staddur. J. Benediktsen var sonur Boga Benediktsens á Staðarfelli, hins merka sagnfræðings og kaupmanns. Meðal barna Jens Jakobs Benediktsens voru Jens Jakob Benediktsen kafteinn, faðir Anne Marie Benediktsen, konu H.N. Andersen forstjóra Austur-Asíufélagsins danska; Anne Marie Benediktsen söngkona við konunglega leikhúsið í Kaupmannahöfn, kona F. Meyer stórkaupmanns í Kaupmannahöfn; Júlía, gift landshöfðingja Brun í Svíþjóð; Þorvaldur Benediktsen forstjóri og tóbaksekrueigandi á Sumatra.²⁵)<br>		Jens Benediktsen færði út kvíarnar í Vestmannaeyjum. Hafði hann mörg skip í förum. Hann átti og verzlun á Ísafirði og víðar. Jens Benediktsen bjó lengstum í K.höfn. Hann kom á ýmsum endurbótum í sambandi við verzlunarreksturinn, lýsisvinnslunni m.m. Benediktsens naut eigi lengi við. Hann andaðist í Vestm.eyjum 14. júní 1842, var þar staddur. J. Benediktsen var sonur Boga Benediktsens á Staðarfelli, hins merka sagnfræðings og kaupmanns. Meðal barna Jens Jakobs Benediktsens voru Jens Jakob Benediktsen kafteinn, faðir Anne Marie Benediktsen, konu H.N. Andersen forstjóra Austur-Asíufélagsins danska; Anne Marie Benediktsen söngkona við konunglega leikhúsið í Kaupmannahöfn, kona F. Meyer stórkaupmanns í Kaupmannahöfn; Júlía, gift landshöfðingja Brun í Svíþjóð; Þorvaldur Benediktsen forstjóri og tóbaksekrueigandi á Sumatra.²⁵)<br>
	[[N. N. Bryde\|Niels Nikolai Bryde]], er verið hafði við verzlunar- og beykisstörf í Höfðakaupstað á Skagaströnd, varð næsti eigandi Garðsverzlunar, keypti hana af erfingjum Jens Benediktsens, samkv. uppboðsafsali 9. marz 1844, útg. í Kaupmannahöfn, fyrir 3450 rd. Var í uppboðsrétti Kaupmannahafnar haldið síðasta uppboð yfir verzlunareigninni [[Garðurinn\|Garður (Garden)]] 12. febr. 1844. Niels N. Bryde hafði áður verið verzlunarstjóri við Garðsverzlun og bjó í Kornhól, Danska Garði, 1830—1838. Eftir lát hans 1881 tók við verzluninni sonur hans, [[J.P.T. Bryde\|Johan Peter Thorkelin Bryde]], sbr. afsal þinglesið 21. júní 1881. Hann var fæddur á Kornhól í Vestmannaeyjum 1831.<br>		[[N. N. Bryde\|Niels Nikolai Bryde]], er verið hafði við verzlunar- og beykisstörf í Höfðakaupstað á Skagaströnd, varð næsti eigandi Garðsverzlunar, keypti hana af erfingjum Jens Benediktsens, samkv. uppboðsafsali 9. marz 1844, útg. í Kaupmannahöfn, fyrir 3450 rd. Var í uppboðsrétti Kaupmannahafnar haldið síðasta uppboð yfir verzlunareigninni [[Garðurinn\|Garður (Garden)]] 12. febr. 1844. Niels N. Bryde hafði áður verið verzlunarstjóri við Garðsverzlun og bjó í Kornhól, Danska Garði, 1830—1838. Eftir lát hans 1881 tók við verzluninni sonur hans, [[J.P.T. Bryde\|Johan Peter Thorkelin Bryde]], sbr. afsal þinglesið 21. júní 1881. Hann var fæddur á Kornhól í Vestmannaeyjum 1831.<br>

Viglundur: Verndaði „Saga Vestmannaeyja II./ Danska selstöðuverzlunin“ [edit=sysop:move=sysop]

2011-08-15T21:26:10Z

Verndaði „Saga Vestmannaeyja II./ Danska selstöðuverzlunin“ [edit=sysop:move=sysop]

←Fyrri útgáfa

Útgáfa síðunnar 15. ágúst 2011 kl. 21:26

Viglundur á 15. ágúst 2011 kl. 21:12

2011-08-15T21:12:12Z

Viglundur: Ný síða:

Danska selstöðuverzlunin.
Konungsverzlunin, er nefnd var hin síðari, miðuð við einokunartímann, hefir haldizt hér til 1788....

2011-08-15T21:00:13Z

Ný síða: <br> <br> <br> <big><big><center>Danska selstöðuverzlunin.</center></big> <br> Konungsverzlunin, er nefnd var hin síðari, miðuð við einokunartímann, hefir haldizt hér til 1788....

Sýna breytingar

←Fyrri útgáfa		Útgáfa síðunnar 15. ágúst 2011 kl. 21:12
Lína 10:		Lína 10:
	Vestmannaeyjum 16. sept. 1789 og leyfi til að reka þaðan lausaverzlun í Þorlákshöfn og í Selvogi í Eyrarbakkaumdæmi, er nú heyrði undir Vestmannaeyjakaupstað.⁷)<br>		Vestmannaeyjum 16. sept. 1789 og leyfi til að reka þaðan lausaverzlun í Þorlákshöfn og í Selvogi í Eyrarbakkaumdæmi, er nú heyrði undir Vestmannaeyjakaupstað.⁷)<br>
	Eyrarbakkakaupmanni þótti nærri sér gengið með því að veita téð verzlunarleyfi gagnstætt ákvæðum, og hefir talið, að af því kynni að leiða töluverða samkeppni. Vildi kaupmaður telja leyfisbréf þeirra félaga, er fengið væri undir því yfirskini, að um útibú frá Vestmannaeyjum væri að ræða, en þar höfðu nefndir menn enga verzlun, ógilt, og kærði málið fyrir stiftamtmanni. Kom málið fyrir rentukammerið, sjá bréf þess til Meldahl stiftamtm. 28. febr. 1791. Úrskurðaði rentuk. síðar, 1792, að verzlunarleyfisbréf þeirra Bjarna Sigurðssonar (Sivertsen) og félaga hans skyldu felld úr gildi, og var stiftamtm. boðið að veita sýslumanninum í Vestmannaeyjum, [[Jón Eiríksson\|Jóni Eiríkssyni]], ofanígjöf fyrir að hafa gefið út borgarabréf móti lögum.⁸)<br>		Eyrarbakkakaupmanni þótti nærri sér gengið með því að veita téð verzlunarleyfi gagnstætt ákvæðum, og hefir talið, að af því kynni að leiða töluverða samkeppni. Vildi kaupmaður telja leyfisbréf þeirra félaga, er fengið væri undir því yfirskini, að um útibú frá Vestmannaeyjum væri að ræða, en þar höfðu nefndir menn enga verzlun, ógilt, og kærði málið fyrir stiftamtmanni. Kom málið fyrir rentukammerið, sjá bréf þess til Meldahl stiftamtm. 28. febr. 1791. Úrskurðaði rentuk. síðar, 1792, að verzlunarleyfisbréf þeirra Bjarna Sigurðssonar (Sivertsen) og félaga hans skyldu felld úr gildi, og var stiftamtm. boðið að veita sýslumanninum í Vestmannaeyjum, [[Jón Eiríksson\|Jóni Eiríkssyni]], ofanígjöf fyrir að hafa gefið út borgarabréf móti lögum.⁸)<br>
	Verzlunina í Vestmannaeyjum eignuðust síðan kaupmennirnir [[Westy Petræus]] og [[Peter Ludvig Svane]]. Verzlunarhúsin voru seld með innanstokksmunum og áhöldum og öllu tilheyrandi fyrir sama verð og Hans Klog keypti, eða þar um bil, og vörubirgðir eftir innkaupsverði og mati, að frádregnum 20%, sbr. bréf stiftamtmanns til sýslumannsins í Vestmannaeyjum 25. júlí 1798.⁹) Með yfirtöku verzlunarinnar í Vestmannaeyjum fylgdi og jarðaumboðið. Peter L. Svane veitti sjálfur forstöðu eyjaverzluninni um nokkur ár og hafði umboðið. Hann hafði ábúð á umboðsjörðinni Kornhól, og einnig hafði verzlunin ábúðarréttinn á Miðhúsum, eins og verið hafði nokkuð undanfarið. P.L. Svane gekk úr verzlunarfélaginu 1805.¹⁰) Síðar varð meðeigandi með W. Petræus [[L.M. Knudsen]].<br>		Verzlunina í Vestmannaeyjum eignuðust síðan kaupmennirnir [[Westy Petreus\|Westy Petræus]] og [[Peter Ludvig Svane]]. Verzlunarhúsin voru seld með innanstokksmunum og áhöldum og öllu tilheyrandi fyrir sama verð og Hans Klog keypti, eða þar um bil, og vörubirgðir eftir innkaupsverði og mati, að frádregnum 20%, sbr. bréf stiftamtmanns til sýslumannsins í Vestmannaeyjum 25. júlí 1798.⁹) Með yfirtöku verzlunarinnar í Vestmannaeyjum fylgdi og jarðaumboðið. Peter L. Svane veitti sjálfur forstöðu eyjaverzluninni um nokkur ár og hafði umboðið. Hann hafði ábúð á umboðsjörðinni Kornhól, og einnig hafði verzlunin ábúðarréttinn á Miðhúsum, eins og verið hafði nokkuð undanfarið. P.L. Svane gekk úr verzlunarfélaginu 1805.¹⁰) Síðar varð meðeigandi með W. Petræus [[L.M. Knudsen]].<br>
	Vestmannaeyjar voru teknar aftur úr tölu kaupstaða, sbr. augl. 22. apríl 1807.¹¹) Verzlun og útgerð hafði dregizt saman þessi árin og eyjarnar orðnar eins konar útibú frá verzlun W. Petræus í Reykjavík.¹²) Westy Petræus var síðasti kaupmaðurinn, er hafði jarðaumboðið í Vestmannaeyjum og kirkjuhaldið þar. Hafði hann Yztaklett og Kornhól sem fríjarðir. Verzlun W. Petræus var seld eftir dauða hans 1829. W. Petræus hafði mikla verzlun í Reykjavík, og er hann talinn hafa verið helzti kaupmaðurinn þar framan af 19. öldinni.¹³)<br>		Vestmannaeyjar voru teknar aftur úr tölu kaupstaða, sbr. augl. 22. apríl 1807.¹¹) Verzlun og útgerð hafði dregizt saman þessi árin og eyjarnar orðnar eins konar útibú frá verzlun W. Petræus í Reykjavík.¹²) Westy Petræus var síðasti kaupmaðurinn, er hafði jarðaumboðið í Vestmannaeyjum og kirkjuhaldið þar. Hafði hann Yztaklett og Kornhól sem fríjarðir. Verzlun W. Petræus var seld eftir dauða hans 1829. W. Petræus hafði mikla verzlun í Reykjavík, og er hann talinn hafa verið helzti kaupmaðurinn þar framan af 19. öldinni.¹³)<br>
	Fram til 1830 var aðeins ein verzlun í Vestmannaeyjum, svo að segja má, að einokunin hafi haldizt þar óbreytt að minnsta kosti þangað til. Verzlun Westy Petræus og félaga hans var einráð um 30 ára skeið, og voru verzlunarkjör þau, er eyjamenn áttu við að búa, sízt betri en á einokunartímunum og lítt haldin ákvæði tilskipunar 13. júní 1787 og fyrirskipanir, er ætlað var að ráða bót á ýmsu, er að verzluninni laut. Var oft mesti hörgull á nauðsynjavörum, en eins og tíðkazt hafði áður meira séð um það að hafa á boðstólum nóg af tóbaki og brennivíni. Lá mjög slæmt orð á eyjamönnum bæði fyrir aldamótin 1800 og lengi síðar fyrir drykkjuskaparóreglu, svo að friðsamir kaupmenn treystust jafnvel eigi að leita þangað í verzlunarerindum, sbr. stiftamtmannsbréf 19. maí 1790 til sýslumanns.<br>		Fram til 1830 var aðeins ein verzlun í Vestmannaeyjum, svo að segja má, að einokunin hafi haldizt þar óbreytt að minnsta kosti þangað til. Verzlun Westy Petræus og félaga hans var einráð um 30 ára skeið, og voru verzlunarkjör þau, er eyjamenn áttu við að búa, sízt betri en á einokunartímunum og lítt haldin ákvæði tilskipunar 13. júní 1787 og fyrirskipanir, er ætlað var að ráða bót á ýmsu, er að verzluninni laut. Var oft mesti hörgull á nauðsynjavörum, en eins og tíðkazt hafði áður meira séð um það að hafa á boðstólum nóg af tóbaki og brennivíni. Lá mjög slæmt orð á eyjamönnum bæði fyrir aldamótin 1800 og lengi síðar fyrir drykkjuskaparóreglu, svo að friðsamir kaupmenn treystust jafnvel eigi að leita þangað í verzlunarerindum, sbr. stiftamtmannsbréf 19. maí 1790 til sýslumanns.<br>
Lína 103:		Lína 103:
	Erfingjar H.E. Thomsens seldu Godthaabsverzlun J.P.T. Bryde kaupmanni 1895, með húsum og mannvirkjum.³⁰) Verzlun var eigi tekin upp aftur í Godthaab að því sinni. Lét J.P.T. Bryde rífa verzlunarhúsin, og voru úr þeim byggð verzlunarhús Brydesverzlunar í Vík í Mýrdal.<br>		Erfingjar H.E. Thomsens seldu Godthaabsverzlun J.P.T. Bryde kaupmanni 1895, með húsum og mannvirkjum.³⁰) Verzlun var eigi tekin upp aftur í Godthaab að því sinni. Lét J.P.T. Bryde rífa verzlunarhúsin, og voru úr þeim byggð verzlunarhús Brydesverzlunar í Vík í Mýrdal.<br>
	Þriðja verzlunin var stofnsett í Vestmannaeyjum undir miðja		Þriðja verzlunin var stofnsett í Vestmannaeyjum undir miðja
	19. öld, og nefndist hún [[Juliushaab]]. Eigandi var [[J.T. Birck]]. Stór verzlunarlóð var útmæld undir verzlunarstaðinn. Íbúðar-og verzlunarhús í Juliushaab voru reist 1846—1849. Þessi verzlun var í daglegu tali nefnd [[Juliushaab\|Tangabúð]] og Tangi og Tangalóð. Á þessum slóðum höfðu áður verið verbúðir og fiskigarðar. Tangaverzlun eða Juliushaab keypti J.P.T. Bryde af umráðamönnum dánarbús J.T. Birck 1852. Afsal þingl. 13. júní 1853. Kaupverð 5410 rd.³¹)<br>		19. öld, og nefndist hún [[Juliushaab]]. Eigandi var [[J.J.F. Birck\|J.T. Birck]]. Stór verzlunarlóð var útmæld undir verzlunarstaðinn. Íbúðar-og verzlunarhús í Juliushaab voru reist 1846—1849. Þessi verzlun var í daglegu tali nefnd [[Juliushaab\|Tangabúð]] og Tangi og Tangalóð. Á þessum slóðum höfðu áður verið verbúðir og fiskigarðar. Tangaverzlun eða Juliushaab keypti J.P.T. Bryde af umráðamönnum dánarbús J.T. Birck 1852. Afsal þingl. 13. júní 1853. Kaupverð 5410 rd.³¹)<br>
	Verzlunarstaðurinn Juliushaab, skoðunar- og mælingargjörð 3. júní 1856: Lóðin: Suðurhliðin nær frá takmarkasteini, sem er niðursettur í það vestlæga og syðsta horn, merkt J.H., um 46 faðma. Landsuðurhliðin er hér um bil 14 faðmar og tveir marksteinar, merktir J.H., í landsuður og austurhornunum. Austurhliðin um 30 faðma löng. Norðurhliðin um 28 faðmar. Vesturhliðin frá takmarkasteini, merktum J.H., í vesturhorni suðurhliðar, lengd um 36 faðmar. Hin konunglega fjara er undanskilin.<br>		Verzlunarstaðurinn Juliushaab, skoðunar- og mælingargjörð 3. júní 1856: Lóðin: Suðurhliðin nær frá takmarkasteini, sem er niðursettur í það vestlæga og syðsta horn, merkt J.H., um 46 faðma. Landsuðurhliðin er hér um bil 14 faðmar og tveir marksteinar, merktir J.H., í landsuður og austurhornunum. Austurhliðin um 30 faðma löng. Norðurhliðin um 28 faðmar. Vesturhliðin frá takmarkasteini, merktum J.H., í vesturhorni suðurhliðar, lengd um 36 faðmar. Hin konunglega fjara er undanskilin.<br>
	Löngu seinna, 1889, afsalaði Bryde verzlun þessari syni sínum Herluf Bryde með gjafaafsali. Þingl. 21. júní 1889. Verð 10,000 kr.³²) [[Juliushaab\|Tangaverzlun]] hætti fyrir aldamótin 1900, og féll verzlunarlóðin, er verið hafði afgjaldalaus, til landssjóðs, eins og Godthaabslóðin, er verzlunin hætti þar. — Síðasti verzlunarstjórinn við hina gömlu Tangaverzlun var [[Gísli Engilbertsson]].<br>		Löngu seinna, 1889, afsalaði Bryde verzlun þessari syni sínum Herluf Bryde með gjafaafsali. Þingl. 21. júní 1889. Verð 10,000 kr.³²) [[Juliushaab\|Tangaverzlun]] hætti fyrir aldamótin 1900, og féll verzlunarlóðin, er verið hafði afgjaldalaus, til landssjóðs, eins og Godthaabslóðin, er verzlunin hætti þar. — Síðasti verzlunarstjórinn við hina gömlu Tangaverzlun var [[Gísli Engilbertsson]].<br>
Lína 125:		Lína 125:
	Fátítt var að aðkomuskip kæmu til eyjanna. Það þótti því tíðindum sæta, er Coghill, hinn skozki hesta- og fjárkaupmaður, lét skip sitt, Magnetic, koma við í eyjunum 1889 og 1890. Keypti Coghill í eyjunum nokkra hesta. — Clutha, skip er Jón Vídalín konsúll hafði í förum, kom til eyjanna um þessar mundir með vörur.<br>		Fátítt var að aðkomuskip kæmu til eyjanna. Það þótti því tíðindum sæta, er Coghill, hinn skozki hesta- og fjárkaupmaður, lét skip sitt, Magnetic, koma við í eyjunum 1889 og 1890. Keypti Coghill í eyjunum nokkra hesta. — Clutha, skip er Jón Vídalín konsúll hafði í förum, kom til eyjanna um þessar mundir með vörur.<br>
	Kaupskipin svokölluðu hættu ferðum sínum hingað upp úr aldamótunum, og hefst þá vöruflutningur með póstskipunum, nema þungavara — kol, salt og timbur — var flutt á sérstökum skipum og mestallur fiskur.<br>		Kaupskipin svokölluðu hættu ferðum sínum hingað upp úr aldamótunum, og hefst þá vöruflutningur með póstskipunum, nema þungavara — kol, salt og timbur — var flutt á sérstökum skipum og mestallur fiskur.<br>
	Undir lok 19. aldar var verzlun J.P.T. Bryde, Garðsverzlun, orðin einráð í Vestmannaeyjum aftur. Útibú hafði verzlunin nú í Vík í Mýrdal. Hafði Bryde kaupmaður og umráð yfir hinum verzlunarstöðunum, þar sem búið var að leggja verzlanirnar niður, og lóðum þar og mannvirkjum öllum í þágu verzlunarreksturs síns. Meðal verzlunarstjóranna við J.P.T. Brydes-verzlun hér voru: [[Jóhann Bjarnesen]], [[Anton Bjarnesen]], [[Ólafur Arinbjarnarson]] og [[Jón Hinriksson]]. — J.P.T. Bryde etazráð var einn af helztu kaupmönnum hér á landi. Hann rak lengi verzlun í Reykjavík.³⁷) Brydesverzlun í Reykjavík rak útibú í Borgarnesi. Firmað rak og verzlun í Hafnarfirði. Keypti Akurgerði í Hafnarfirði með verzlunarhúsum 1901 af fiskveiða og verzlunarfélaginu Ísafold.</big>		Undir lok 19. aldar var verzlun J.P.T. Bryde, Garðsverzlun, orðin einráð í Vestmannaeyjum aftur. Útibú hafði verzlunin nú í Vík í Mýrdal. Hafði Bryde kaupmaður og umráð yfir hinum verzlunarstöðunum, þar sem búið var að leggja verzlanirnar niður, og lóðum þar og mannvirkjum öllum í þágu verzlunarreksturs síns. Meðal verzlunarstjóranna við J.P.T. Brydes-verzlun hér voru: [[Jóhann Bjarnasen\|Jóhann Bjarnesen]], [[Anton Bjarnasen eldri\|Anton Bjarnesen]], [[Ólafur Arinbjarnarson]] og [[Jón Hinriksson]]. — J.P.T. Bryde etazráð var einn af helztu kaupmönnum hér á landi. Hann rak lengi verzlun í Reykjavík.³⁷) Brydesverzlun í Reykjavík rak útibú í Borgarnesi. Firmað rak og verzlun í Hafnarfirði. Keypti Akurgerði í Hafnarfirði með verzlunarhúsum 1901 af fiskveiða og verzlunarfélaginu Ísafold.</big>

	Heimildir og umfjöllun í þessum kafla:<br>		Heimildir og umfjöllun í þessum kafla:<br>